(untitled) (ҚазҰУ хабаршысы. Экология сериясы, 2016)
Показано повышение уровня свободного пролина в проростках различных сортов озимой пшеницы при действии солей Cd2+, Cu2+, Zn2+. Выявлена сортовая специфичность по данной аминокислоте в реакции озимой пшеницы на тяжелые металлы (ТМ). Установлено, что ионы Cd2+ являются наиболее сильными экотоксикантами, что влечет за собой активацию клеточных механизмов стрессоустойчивости растений, обусловленную накоплением свободного пролина. Рассматривается возможность использования свободного пролина для индикации металлоустойчивости пшеницы и других зерновых культур в целях устойчивого сельскохозяйственного производства. Түрлі күздік бидай сұрыптарындағы еркін пролин мөлшерінің өсуіне Cd2+, Cu2+, Zn2+ тұздарының әсері көрсетілген. Осы аминқышқылы бойынша ауыр металдардың (АМ) күздік бидайға реакциясы бойынша сұрыптық мамандануы анықталған. Cd2+ ионы аса қауіпті экотоксикант болып табылады, ол өсімдіктегі еркін пролиннің жинақталуын стресс-тұрақтылық клеткалық механизмнің күшеюіне әкелетіні анықталды. Бидай және басқа да астық дақылдарының тұрақты ауыл шаруашылық өндірісі мақсатында металдарға тұрақтылық индикациясы еркін пролинді қолдану мүмкіндігі қарастырылды.