АҚАУЛЫ ИНТЕРФЕРИРЛЕУШІ ВИРУСТАР МЕН БӨЛШЕКТЕРДІҢ (DIVS/DIPS) ЗАМАНАУИ МЕДИЦИНА МЕН БИОТЕХНОЛОГИЯДАҒЫ ТЕРАПИЯЛЫҚ ЖӘНЕ БИОТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ҚОЛДАНУЛАРЫН ЗЕРТТЕУ: Virology (ҚазҰУ хабаршысы. Экология сериясы, 2024)
Ақаулы интерферирлеуші вирустар мен бөлшектер (DIVs/DIPs) – вирустық репликация кезінде пайда болатын вирустық мутанттар, олардың вирус патогенезіне және иесінің иммундық реакцияларына елеулі әсері бар. Бұл элементтер терапиялық және биотехнологиялық қолдануларының әлеуетіне байланысты үлкен қызығушылық тудырды. Бұл зерттеу DIVs/DIPs-тің заманауи медицина мен биотехнологиядағы көп қырлы рөлдерін зерттеуге бағытталған, әсіресе олардың вирустық инфекцияларды модуляциялау және антивирустық агенттер ретінде әрекет ету қабілеттеріне назар аударады. Бұл зерттеудің мақсаты – DIVs/DIPs-ті терапиялық араласулар үшін, әсіресе антивирустық терапия мен иммундық модуляцияда қалай қолдануға болатынын қарастыру. Негізгі бағыттар олардың вирустық репликацияға кедергі жасау, вирус жүктемесін азайту және иесінің иммундық қорғанысын күшейту мүмкіндіктерін зерттеуді қамтиды. Зерттеу сонымен қатар DIVs/DIPs-тің биотехнологиялық қолданылуын, соның ішінде вакциналарды әзірлеудегі және жаңа антивирустық дәрілерді жобалаудағы рөлін зерттейді. Әдістемелік тұрғыдан алғанда, ақпарат NCBI, PMD және басқа сенімді академиялық дерекқорлар сияқты әртүрлі сенімді көздерден жиналды. Бұл ресурстар ақаулы интерферирлеуші вирустар мен бөлшектердің (DIVs/DIPs) заманауи медицина мен биотехнологиядағы әлеуетті қолдануларын зерттеу үшін мұқият талданды. Жиналған деректер DIVs/DIPs-тің вирустық репликацияға қалай кедергі жасайтыны және иммундық реакцияларды қалай модуляциялайтыны туралы кешенді шолуды қамтамасыз етті. Бұл тәсіл тақырыпты зерттеудің негізін ғылыми әдебиеттер мен соңғы жетістіктермен бекітті. Нәтижелер DIVs/DIPs-тің вирустық репликацияны басу әлеуетін көрсетіп, оларды вирустық инфекциялармен күресте терапиялық құрал ретінде пайдаланудың мүмкіндігін көрсетеді. Талдау DIVs/DIPs-ті зерттеу аймағы ретінде уәделі екенін және жаңа антивирустық терапияларды әзірлеуге айтарлықтай әсер ететінін қорытындылайды. Бұл зерттеу вирустардың интерференциясы туралы білімді кеңейтіп, биотехнологиялық инновацияларға жаңа жол ашады. Жұмыстың практикалық маңыздылығы DIVs/DIPs-тің терапиялық жағдайларда да, биотехнологиялық құралдарды дамытуда да қолданылу мүмкіндігінде жатыр.Түйін сөздер: ақаулы интерферирлеуші вирустар (DIVs), вирустық интерференция бөлшектері, антивирустық терапия, вирустық репликацияға кедергі, иммундық модуляция, биотехнологиялық қолданулар, вакцина әзірле