Жұпаргүл, шалфей және итмұрын сығындыларының лейкемия клеткаларына цитотоксикалық белсенділігі.Цитотоксическая активность экстрактов душицы, шалфея и шиповника на лейкемические клетки (Eurasian Journal of Ecology, 2016)
Мақалада жұпаргүл, шалфей және итмұрын ӛсімдіктерінің 50 и 100 %-дық этанолдық сығындыларының адамның жедел миелоидтық лейкемиясының HL60 клетка линиясының (HL60G және HL60MFсублиниялары) ӛсуі мен дифференциациясына әсері анықталды. Тәжірибеге алынған клеткалардың екі сублиниясына фитоэкстракттардың тиімділігі біркелкі болмады. HL60MF сублиниясының клеткалары ӛсімдік сығындыларына аса сезімтал екендігі байқалды. 50 %-дық итмұрынның сығындысы дозағатәуелділікпен клеткалардың ӛсуін тежеу арқылы ӛте жоғары белсенділік қасиет танытты. Сығындының жоғары концентрациясы (100 мкг/мл) цитотоксикалық әсер кӛрсетті. Ӛсімдіктердің сығындыларыклеткалардың дифференциациясына әсер етпеді және Д витаминінің белсенді метаболиті кальцитриолдың дифференциациялаушы ықпалын ӛзгертпеді. Итмұрынның антипролиферативтік әсері клеткалардың ДНҚ-ның зақымданып, клеткалық циклдың синтездік (S) және пресинтездік (G1) фазаларында клеткалардың тоқтауына байланысты болуы мүмкін. Сығындының 100 мкг/мл ерітіндісі ДНҚ-ның субдиплоидтық жиынтығы (фаза sub-G1) бар клеткалардың пайда болуына әкеліп, апоптоздың индукциясын дәлелдейді. Исследовали действие 50 и 100 %-ных этанольных экстрактов душицы, шалфея и шиповника на рост и дифференцировку клеток линий HL60 (сублиний HL60G и HL60MF) острой миелоидной лейкемии (ОМЛ) человека. Была обнаружена неодинаковая эффективность фитоэкстрактов по отношению к двум сублиниям клеток, использованных в исследовании. Выяснилось, что наиболее чувствительными к действию экстарктов растений являются сублинии клеток HL60MF. 5 0 % -ный экстракт шиповника проявил наиболее активное действие, дозозависимо ингибируя рост клеток. Высокая концентрация экстракта (100 мкг/мл) проявила цитотоксический эффект. Экстракты растений не влияли на дифференцировку клеток и не изменяли дифференцирующий эффект кальцитриола, активного метаболита витамина Д. Антипролиферативное действие экстракта шиповника может быть связано с повреждением ДНК клеток, что привело к остановке клеток в синтетической (S) и пресинтетической (G1) фазе клеточного цикла. При действии 100 мкг/мл экстракта обнаружено появление клеток с субдиплоидным набором ДНК (фаза sub-G1), что свидетельствует об индукции апоптоза.
Keywords: кәдімгі жұпаргүл; дәрілік шалфей; итмұрын раушан; жедел миелоидтық лейкемия; сығындылар; пролиферация; цитотоксикалық; клеткалық цикл; ДНҚ; апоптоз; душица обыкновенная; шалфей лекарственный; шиповник собачий; острая миелоидная лейкемия; экстракты; пролифе