Лимфа түйініндегі эндотелиоциттердің ұйымдасу құрылымына токсиннің әсері.Влияние токсина на структурную организацию эндотелиоцитов лимфатического узла (Eurasian Journal of Ecology, 2016)
Хлорлы кадмиймен созылмалы уландыру барысында мойынның тереңгі лимфа түйініндегі эндотелиоциттердің ұйымдасу құрылымында бір бағыттағы құрылымдық өзгерістер жүретіні мен Тагансорбентті қолданған кездегі осы өзгерістерді тежеп, протекторлық әсер көрсетуі туралы мәліметтер келтірілген. Ондай өзгерістерге эндотелиоциттердің ісінуіне байланысты дамыған дистрофиялық процестер жатады: белок синтезінің, энергетикалық және тасымалдаушы функциялардың төмендеуі. Экзотоксикоздан кейін Тагансорбент қабылдаған жануарларда пайда болған дистрофиялық өзгерістердің көрініс беруі әлсіреді. Эндотелиоциттің белокты синтездейтін және энергия түзетін функциясы бірте-бірте қалпына келе бастады, оған дәлел болатын түйіршікті эндоплазмалық тордың, бос полисомдық рибрсомалар мен митохондриянық толық қалпына келуі. При хронической интоксикации хлористым кадмием в эндотелиоцитах глубокого шейного лимфатического узла животных происходят существенные ультраструктурыные нарушения. Эти изменения характеризуются нарушениями энергообеспечения клеток, снижением их белоксинтетической функции. В лимфатических узлах животных, получавших после отравления Тагансорбент, отмечались менее выраженные структурные изменения. На 21 день в эндотелиоцитах происходило частичное восстановление белоксинтетической и энергообразующей функции клеток, о чем свидетельствует восстановление до исходного уровня мембран гранулярногоэндоплазматического ретикулума, свободных полисомальных рибосом и структуры митохондрий. Следовательно, 21 дневное использование Тагансорбента оказывает протективное влияние на стуктурно-функциональную организацию печеночных клеток при кадмиевой интоксикации.
Keywords: лифа түйіні; эндотелиоцит; токсин; Тагансорбент; хлорлы кадмий; ұйымдасу құрылымы; гомеостаз; рибосома; микропиноцитозды везикула; митохондрия; сандық тыңыздық; көлемдік тыңыздық; лимфатический узел; хлористый кадмий; го