Гидрохимическая и токсикологическая характеристики состояния реки Урал в пределах Западно-Казахстанской области. Батыс Қазақстан облысы аумағындағы Жайық өзенінің гидрохимиялық және токсикологиялық сипаттамасы.

  • B. E. Shimshikov Казахский национальный университет им. аль-Фараби
  • A. K. Izbasarova Казахский национальный университет им. аль-Фараби

Аннотация

Приведены характеристики гидрохимических и токсикологических показателей реки Урал по сезонам 2011-2013 г.г. Показаны изменения общей минерализации, перманганатной окисляемости, содержания нитратов, нитритов и тяжелых металлов. Дана количественная оценка загрязняющих веществ воды р.Урал. Проведен расчет трансграничных загрязнений, поступающих в область по реке Урал с паводковым и меженным стоком. Показаны изменения химического состава реки. Установлено загрязнение по отдельным компонентам [медь, цинк, хром (VI) железо].


Жайық өзенінің 2011-2013 жылдардағы маусымдық көрсеткіштерінің гидрохимиялық және токсикологиялық сипаттамасы келтірілген. Өзеннің жалпы минерализациялануы, перманганаттық қышқылдануы, нитраттар мен нитриттердің құрамы және ауыр металдардың үлесі көрсетілген. Жайық өзенін ластаушы заттардың сандық бағалануы келтірілген. Су тасуы кезіндегі және жазда өзеннің құрғауы, азаюы уақытындағы, аймаққа өзен арқылы түсетін трансшекаралық ластаушылары есептелген. Өзеннің химиялық құрамының өзгеруі көрсетілген. Әртүрлі компоненттер бойынша ластану деңгейі анықталған [мыс, цинк, хром (VI) темір].

Литература

1 Иванов А.Н., Неговская Т.А. Гидрология и регулирование стока. – М.: Колос, 1979. -384 с.
2 Хамадов И.Б., Бутырин М.В. Эксплуатационная гидрометрия в ирригации. – М.: Колос, 1975.-207 с.
3 ГОСТ 17.1.5.04-81 Охрана природы. Гидросфера. Приборы и устройства для отбора, первичной обработки и хранения проб природных вод. Общие технические условия. – С. 6-7.
4 Левченко Г.П. Гидрология и сельскохозяйственная мелиорация. – JI.: Гидрометеоиздат, 1984. – 247 с.
5 Ревелль П., Ревелль Ч. Среда нашего обитания. Загрязнение воды и воздуха. Кн.вторая. – М.: Мир, 1995. – 296 с.
6 Бактыгулов А.Б., Жаксыгалиева С.Ж., Шамакова Н.Г. Основы природопользования. ЗКГУ – 2001.
7 Курмангалиев P.M. Трансграничное загрязнение Приуралья с сопредельных территорий.// Образование и наука в современных условиях развития Казахстана:опыт, проблемы, перспективы: Матер. межд. конф. посв. 70-летию ЗКГУ. – Ч. З. – Уральск, 2002. – С .1 19-120.
8 ГОСТ 17.1.4.01-80. Охрана природы. Гидросфера. Общие требования к методам определения нефтепродуктов в природных и сточных водах.
10 Черняев А.М., Черняк В.Я. Антропогенное изменение поверхностных вод Урала // Проблемы загрязнения подземных вод и пути их решения. – Красноярск, 1981. – С. 16-27.
9 Научно-технические проблемы водного хозяйства Урала и пути их решения / Под.ред. И.С.Шахова. –Красноярск, 1980. – 112 с.
11 Дементьева Т.Ф., Земская К.А. Значение факторов, не зависящих от плотности, в формировании численности пополнения у рыб с большой плодовитостью // Теория формирования численности и рационального использования стад промысловых рыб. – М.: Наука, 1985. – С. 36-45
Как цитировать
SHIMSHIKOV, B. E.; IZBASAROVA, A. K.. Гидрохимическая и токсикологическая характеристики состояния реки Урал в пределах Западно-Казахстанской области. Батыс Қазақстан облысы аумағындағы Жайық өзенінің гидрохимиялық және токсикологиялық сипаттамасы.. Вестник КазНУ. Серия экологическая, [S.l.], v. 41, n. 2, jan. 2016. ISSN 2617-7358. Доступно на: <https://bulletin-ecology.kaznu.kz/index.php/1-eco/article/view/213>. Дата доступа: 06 mar. 2021
Раздел
ВОЗДЕЙСТВИЕ НА ОКРУЖАЮЩУЮ СРЕДУ АНТРОПОГЕННЫХ ФАКТОРОВ И ЗАЩИТА ОКРУЖАЮЩЕЙ СРЕДЫ

Ключевые слова

река Урал; гидрохимические показатели; токсиканты; тяжелые металлы; трансграничное загрязнение; водная экосистема; антропогенное воздействие; Жайық өзені; гидрохимиялық көрсеткіштер; токсиканттар; ауыр металдар; трансшекаралық ластану; сулық экожүйе;